VERSOS
Versos
Bṛhadāraṇyaka
Devanāgarī
ब्रह्म वा इदम् अग्र आसीत् । तद् आत्मानम् एवावेत् । अहं ब्रह्मास्मीति । तस्मात् तत् सर्वम् अभवत् । तद् यो यो देवानां प्रत्यबुध्यत स एव तद् अभवत् । तथर्षीणाम् । तथा मनुष्याणाम् । तद् धैतत् पश्यन्न् ऋषिर् वामदेवः प्रतिपेदे ऽहं मनुर् अभवं सूर्यश् चेति । तद् इदम् अप्य् एतर्हि य एवं वेदाहं ब्रह्मास्मीति स इदं सर्वं भवति । तस्य ह न देवाश् चनाभूत्या ईशते । आत्मा ह्य् एषां स भवति । अथ यो ऽन्यां देवताम् उपास्ते ऽन्यो ऽसाव् अन्यो ऽहम् अस्मीति न स वेद । यथा पशुर् एवं स देवानाम् । यथा ह वै बहवः पशवो मनुष्यं भुञ्ज्युर् एवम् एकैकः पुरुषो देवान् भुनक्ति । एकस्मिन्न् एव पशाव् आदीयमाने ऽप्रियं भवति किम् उ बहुषु । तस्माद् एषां तन् न प्रियं यद् एतन् मनुष्या विद्युः ॥ १० ॥
Transliteración
brahma vā idam agra āsīt | tad ātmānam evāvet | ahaṃ brahmāsmīti | tasmāt tat sarvam abhavat | tad yo yo devānāṃ pratyabudhyata sa eva tad abhavat | tatharṣīṇām | tathā manuṣyāṇām | tad dhaitat paśyann ṛṣir vāmadevaḥ pratipede 'haṃ manur abhavaṃ sūryaś ceti | tad idam apy etarhi ya evaṃ vedāhaṃ brahmāsmīti sa idaṃ sarvaṃ bhavati | tasya ha na devāś canābhūtyā īśate | ātmā hy eṣāṃ sa bhavati | atha yo 'nyāṃ devatām upāste 'nyo 'sāv anyo 'ham asmīti na sa veda | yathā paśur evaṃ sa devānām | yathā ha vai bahavaḥ paśavo manuṣyaṃ bhuñjyur evam ekaikaḥ puruṣo devān bhunakti | ekasminn eva paśāv ādīyamāne 'priyaṃ bhavati kim u bahuṣu | tasmād eṣāṃ tan na priyaṃ yad etan manuṣyā vidyuḥ
Traducción propia
Al principio, esto era Brahman. Se conoció solo a sí mismo: «Yo soy Brahman». Por eso llegó a ser todo. Y entre los dioses, quien despertó a esto llegó a serlo; lo mismo entre los sabios y entre los hombres. Viéndolo, el sabio Vāmadeva comprendió: «Yo fui Manu y el sol». Y también hoy, quien sabe así, «Yo soy Brahman», llega a ser todo esto. Ni los dioses pueden impedírselo, porque se convierte en el Ātman de ellos. Pero quien adora a otra divinidad pensando «ella es una y yo soy otro» no sabe: es como un animal doméstico para los dioses. Y así como muchos animales sirven al hombre, cada hombre sirve a los dioses. Si ya molesta que te quiten un solo animal, ¡cuánto más muchos! Por eso a los dioses no les agrada que los hombres sepan esto.
Clave de lectura
★★★ «ahaṃ brahmāsmi», «Yo soy Brahman»: uno de los cuatro grandes dichos (mahāvākya), el del Yajurveda. Brahman no llega a ser todo adquiriendo algo, sino reconociéndose. Y la ironía final: el conocimiento libera de la dependencia ritual.